Het logo van het Nederlandse Rode Kruis.
Zoeken.
Home Over ons Humanitair oorlogsrecht Actueel Waarschuwingen voor bombardementen in Jemen
29 mei 2015 |

Waarschuwingen voor bombardementen in Jemen

De Arabische coalitie die onder leiding van Saudi-Arabië luchtaanvallen uitvoert in Jemen heeft de bevolking gewaarschuwd voor bombardementen in het gouvernement Sa’dah. Onder de bewoners van Sa’dah werden via de lucht flyers verspreid waarin de bevolking werd opgeroepen om weg te gaan.

 

Het humanitair oorlogsrecht (HOR) schrijft voor dat er altijd onderscheid moet worden gemaakt tussen militairen en militaire doelwitten enerzijds en burgers en burgerobjecten anderzijds. Dit heet het beginsel van onderscheid. Het betekent onder meer dat directe aanvallen op burgers en burgerobjecten verboden zijn. Een aanval moet specifiek gericht zijn op een militair doel. Uit dit beginsel volgt ook dat het verboden is om een gebied in zijn geheel als militair doel te zien, wanneer er in dat gebied ook burgers of burgerobjecten aanwezig zijn. Het feit dat militaire doelen zich bijvoorbeeld rondom een burgervliegveld bevinden, maakt dit vliegveld zelf niet automatisch tot een militair doel.

Het treffen van voorzorgsmaatregelen houdt nauw verband met het principe van onderscheid. Dit is terug te vinden in artikel 57 van het eerste Aanvullend Protocol bij de Verdragen van Genève. Het artikel verplicht alle partijen bij een conflict om burgers en burgerobjecten bij een militaire operatie te ontzien. Dit artikel behoort tot het gewoonterecht, wat betekent dat ook landen die geen lid zijn van het Protocol zich eraan moeten houden. Het is aan degene die een aanval voorbereidt of over een aanval besluit om “al het praktisch uitvoerbare te doen” om er zeker van te zijn dat er geen burgers of burgerobjecten worden aangevallen.

Waarschuwingen

Wanneer een aanval op een militair doel ook de burgerbevolking kan treffen, moet de aanvaller vooraf een effectieve waarschuwing geven. Het geven van waarschuwingen voordat een aanval wordt uitgevoerd is een mogelijk middel tot het doen van “al het praktisch uitvoerbare” om burgers en burgerobjecten te sparen van de gevolgen van een aanval. Alleen als de omstandigheden dit niet toelaten, bijvoorbeeld bij een verassingsaanval, kan hiervan worden afgeweken. Het geven van een waarschuwing gebeurt bijvoorbeeld door een oproep via de media of door het verspreiden van flyers, zoals de Arabische coalitie heeft gedaan in Jemen. Volgens het HOR moet alles in het werk gesteld worden om autoriteiten te waarschuwen voordat een bombardement plaatsvindt.

Het waarschuwen voordat een bombardement plaatsvindt is dus een belangrijke voorzorgsmaatregel in het HOR en is bedoeld om burgers te beschermen. Ook wanneer een partij een waarschuwing heeft afgegeven, blijft hij verplicht de regels van het HOR na te leven en burgers te beschermen tegen de gevolgen van de aanval.

Wat doet het Rode Kruis?

Het Rode Kruis maakt zich grote zorgen over de huidige situatie in Jemen. Er zijn veel essentiële infrastructuren beschadigd en vernietigd, zoals vliegvelden, havens, bruggen en wegen. Dit heeft ernstige gevolgen voor de burgerbevolking en beperkt hun toegang tot humanitaire hulp. Het Rode Kruis is actief in Jemen en heeft in de afgelopen drie maanden 65 gezondheidsinstellingen van medicijnen en noodvoorzieningen zoals water en generatoren voorzien. Ook hebben meer dan 720.000 mensen in Jemen humanitaire hulp ontvangen van het Rode Kruis in de vorm van dekens, onderdak en voedsel. Strikte naleving van de Rode Kruis grondbeginselen zoals onafhankelijkheid, neutraliteit en onpartijdigheid is cruciaal voor onze collega’s in Jemen om toegang te krijgen tot alle slachtoffers van het conflict. Vanuit deze grondbeginselen voert het Rode Kruis in Jemen dialoog met alle strijdende partijen en herinnert hen aan hun verplichting onder het humanitair oorlogsrecht om burgers en burgerobjecten te beschermen. Het Rode Kruis roept alle partijen op om de aanvallen op de noodzakelijke infrastructuren in Jemen te stoppen en om veilige hulpverlening ongehinderd toe te staan.