Tijdens het schaatsen is vallen de oorzaak van de meeste letsels. Een uitglijder is zo gemaakt. Maar onderkoeling en bevroren tenen en vingertopjes komen vaker voor dan je denkt. Botsingen met andere schaatsers of valpartijen door slecht ijs veroorzaken ook regelmatig een ongeval. Hieronder staan een aantal preventietips om goed voorbereid het ijs op te gaan. Daarnaast een aantal instructies bij de meest voorkomende ongevallen tijdens het schaatsen.
Preventietips – goed voorbereid is het halve werk
Met wat simpele voorbereidingen kun je al heel wat schaatsleed voorkomen:
- Verlaag de kans op blessures door spieren op te warmen - Je gebruikt tijdens het schaatsen spieren die je normaal minder gebruikt, dus een goede warming-up is echt een aanrader.
- Draag goede handschoenen en warme sokken – Je vingers, tenen en neus hebben de grootste kans te bevriezen in de kou. Bescherm ze met de juiste kleding. Mochten je handschoenen nat zijn geworden van de sneeuw, gebruik dan een ander droog kledingstuk, bijvoorbeeld sokken, zodat je handen niet blootstaan aan de kou.
- Neem een chocoladereep mee - Mocht je onverhoopt verdwalen of vast komen te zitten op het ijs, zorg dat je iets te eten bij je hebt. Je lichaam heeft calorieën nodig om warm te blijven, zeker in de kou. Blijf daarom ook in beweging en zoek zoveel mogelijk beschutting op.
- Neem een kleine EHBO set mee – Zorg dat je altijd wat verband en pleisters op zak hebt. Zo kan je snel schaafwonden behandelen en eventuele wonden veroorzaakt door schaatsijzers (tijdelijk) afdekken.
- Weet wat je moet doen als je in een wak zakt - als je van te voren weet wat je moet doen, ben je sneller uit het wak. In de kou telt elke minuut, dus lees verderop alvast hoe je moet handelen.
- Check bij de lokale gemeente of het ijs veilig is en vrijgegeven. Het ijs minstens 15 cm dik moet zijn om erop te kunnen lopen of schaatsen en zelfs 20 cm als er veel mensen op het ijs zijn.
Een slachtoffer redden uit een wak
Een slachtoffer redden uit een wak kan heel gevaarlijk zijn. De veiligste manier is vanaf de kant:
- Roep om hulp en schat in hoe snel de hulpdiensten bij het wak kunnen zijn.
- Kijk of je met een lange paal of tak het slachtoffer kan bereiken.
- Ga liggen en schuif de paal langzaam naar het slachtoffer toe.
- Mocht je het ijs op moeten, test dan met een tak de dikte van het ijs en verdeel je gewicht door te gaan liggen.
- Laat het slachtoffer in het water trappen terwijl je hem/haar eruit trekt.
- Breng het slachtoffer naar een veilige plek en zorg dat het slachtoffer zo snel mogelijk warm wordt om onderkoeling te voorkomen.
Alleen op het ijs
Mocht je alleen op het ijs zijn en in een wak zakken:
- Roep om hulp
- Probeer niet meteen op dezelfde plek uit het water te klimmen, als waar je erin viel. Het ijs is namelijk te dun in dit gebied.
- Gebruik de lucht die onder je kleding zit om te drijven met je buik omhoog.
- Rek je uit over het gebroken ijs zonder hard naar beneden te duwen. Trap met je benen in het water om je lijf op het ijs te duwen.
- Zodra je weer op het ijs bent: rol je weg van het wak naar de kant met je armen en benen lang gestrekt om je gewicht over het ijs te verdelen. Ga niet staan!
- Veilig aan de kant? Zorg dat je zo snel mogelijk weer warm wordt om onderkoeling te voorkomen.
