Vrijwilligersmedaille voor Noodhulpteam vrijwilligers
23 december 2024
De eerste marathon van Groningen sinds bijna twintig jaar trok ruim 12.500 deelnemers en vele fanatieke supporters langs het parcours om hen toe te juichen. Op zondag 31 mei 2026 stonden 150 Rode Kruis-vrijwilligers paraat om in actie te komen bij hulpvragen. Toen de eerste lopers van de halve marathon aan het begin van de middag over de finish kwamen steeg de temperatuur. Hierdoor nam het risico op hitteletsel toe. Door de snelle inzet van diverse hulpposten, loopposten, bikers en ‘icegators’ was er bij de diverse onwelwordingen gelukkig direct hulp beschikbaar. Op een groot evenement als de Marathon Groningen is deze evenementenhulp dan ook onmisbaar!
Mogelijke risico’s
Gezien de tijd van het jaar en het type evenement werd het grootste risico gevormd door hitteletsel zoals hittekramp, hitte-uitputting en hitteberoerten. Rode Kruiser in hart en nieren Thom (30) was liaison tussen het Rode Kruis en de samenwerkende partijen.
Hij vertelt: “Over het warme weer hebben we in de voorbereiding uitgebreid met elkaar gesproken. Een belangrijke maatregel die we bijvoorbeeld troffen was de inzet van icegators: karretjes waarin koelmateriaal zoals bakken met water, ijs en handdoeken naar incidenten werd vervoerd. Ook de inzet van biketeams (hulpverleners op de fiets) was belangrijk omdat die snel ter plaatse kunnen zijn.”
Behalve met medische incidenten werd er ook rekening gehouden met onvoorspelbare situaties op het parcours, waarover contact was met de verkeersleiding.
Eerste hulp verlenen: cruciaal
Van de 150 ingeplande vrijwilligers stonden tachtig eerstehulpverleners langs het parcours om de hardlopers, maar ook het publiek, waar nodig te voorzien van eerste hulp. Bovendien waren de hulpverleners een belangrijke schakel in de zorgketen.
Vrijwilliger Laura (38) coördineerde de inzet van het Rode Kruis op het evenement samen met twee collega’s. Ze legt uit: “Als de hulpvraag het niveau van onze eerstehulpverleners oversteeg droegen zij de zorg over aan de zorgprofessionals van de medische dienst, die op het evenement werd vertegenwoordigd door Shock Medical.”
De inzet van eerstehulpverleners op een groot evenement is volgens Laura cruciaal omdat eerstehulpverleners de meeste kleine letsels zelf kunnen behandelen. Hiermee verlichten ze de medische dienst en zorgen ze ervoor dat deze niet onnodig overspoeld raakt. Daarnaast passen de hulpverleners ook handelingen toe uit het koelprotocol, bij ernstigere letsels zoals oververhitting.
Thom beaamt dat de hulp van het Rode Kruis onmisbaar is. Hij licht toe: “De hulpverlening op een groot evenement moet in orde zijn, want dit is onderdeel van de vergunningsaanvraag. Het Rode Kruis kan veel hulpverleners regelen. Zonder het Rode Kruis of een andere hulpverleningsorganisatie kan een groot evenement niet plaats vinden.”
De voorbereiding
Laura vertelt: “Het was een uitdaging om langs de route een postenplan te maken dat ook voor de Verbindingsdienst en het team Logistiek werkbaar was. Uiteindelijk hebben we zestig Evenementenhulpverleners, twintig bikers en drie stagiaires ingezet. Zij werden aangestuurd door drie inzetleiders en vier teamleiders.”
De Verbindingsdienst werkte achter de schermen met achttien centralisten en technici. Laura vervolgt: “De centralisten voorzagen de hulpverleners in het veld van de nodige informatie. Ze gaven bijvoorbeeld de locatie van slachtoffers door en zorgden ervoor dat er een icegator werd gestuurd naar slachtoffers met hitteletsel. Ook onderhielden zij contact met de medische dienst en de Meldkamer Noord-Nederland.”
Ze vervolgt: “Het team Logistiek was met zo’n twintig vrijwilligers actief om de EHBO-posten in te richten en alle hulpverleners naar de juiste locatie te brengen. Ook trokken ze alle registers open om de hulpverleners onderweg van middelen te voorzien en met drie gators koelmateriaal naar de hulpverleners te transporteren.”
Te weinig ambulances
De dag begon voor zowel Thom als Laura met een rustige start. De eerste wedstrijd startte om 8:30 uur. Toen de eerste halve marathonlopers rond het middaguur richting de finish kwamen werd het drukker en werden de eerste incidenten gemeld. Het ging vooral om deelnemers met hitteletsel.
Op verschillende plekken van het parcours en na de finish moesten deelnemers actief gekoeld worden. Zij konden door de inzet van de meer dan honderd hulpverleners direct worden geholpen. Ook de winnaar van de halve marathon had het zwaar en ging er na de finish direct bij liggen. Zijn temperatuur werd opgemeten. Het bleek om plaatselijke vermoeidheid te gaan en hij kreeg het advies om verkoeling te zoeken en iets te gaan drinken.
De drukte hield een aantal uur aan en was reden voor opschaling. Thom vertelt: “Er was een ambulanceopschalingsplan. De Veiligheidsregio regelt de vervoerscapaciteit van de ambulances en schaalde op naar GRIP1 en Code 10 omdat er te weinig capaciteit was. Er werden toen ook ambulances ingezet uit andere Veiligheidsregio’s.”
Laura vult aan: “De situatie heeft ook geleid tot een efficiënte samenwerking met de overige hulpdiensten. De brandweer vulde bijvoorbeeld met een tankauto de Intermediate Bulk Container tot 1300 liter water aan, wat hard nodig was voor het koelprotocol. En de politie dacht met het team Logistiek mee over het transport van het ijs.”
Snelle coördinatie
Het succes van de inzet was onder andere het gevolg van snelle coördinatie. Coördinatie binnen het Rode Kruis, maar ook met externe partijen zoals de organisator Golazo, gemeente, verkeersleiding, ambulance en politie. Ook de samenwerking met de medische dienst van Shock Medical verliep soepel.
Thom zat ’s ochtends vroeg al in de gele vrachtwagen op het evenemententerrein, die als meldkamer en Centrale Post diende. Hierin kon hij snel aansturen, schakelen en contact opnemen met de Meldkamer Ambulancezorg in Drachten. Hij vertelt: “Het Rode Kruis is een noodhulporganisatie. Het draaien van een groot evenement als de marathon is een goede test om te kijken of de hulpverlening, de Verbindingsdienst en Logistiek functioneren op het moment dat het nodig is.”
Hij vervolgt: “Voor een efficiënte samenwerking is er een kort lijntje met de politie en andere disciplines. Tot dagen voor het evenement houden we de connecties met onder andere de gemeente en de GHOR warm door de laatste ins en outs te bespreken.”
De juiste zorg op het juiste moment
Uiteindelijk werd iedereen die hulp nodig had door het Rode Kruis op het juiste moment van adequate zorg voorzien. Dankzij de tomeloze inzet van een groot aantal vrijwilligers kan het Rode Kruis ook na dit evenement bevestigen klaar te staan voor mensen in nood.
Ook Laura en Thom blikken ondanks de spannende middaguren tevreden terug op de inzet. Laura vertelt: “Alle 150 vrijwilligers zijn tot het uiterste gegaan om er met elkaar een goede dag van te maken. Iedereen die namens het Rode Kruis aanwezig was heeft een grote steen bijgedragen aan het welzijn van de deelnemers!”
Ook vrijwilliger worden?
Het Rode Kruis is trots op haar vrijwilligers. Lijkt het jou ook wel wat om klaar te staan op evenementen zoals de marathon om eerste hulp te verlenen? Het Rode Kruis Noord-Nederland is op zoek naar nieuwe vrijwilligers Evenementenhulp. Ook zoeken we Coördinatoren Evenementenhulp en Coördinatoren Verbindingsdienst. Wil je meer weten of je aanmelden, bekijk dan onze vacatures.
