Taemer Gaith is Coördinator Logistiek: ‘Als niemand de onverwachte problemen opmerkt, hebben we ons werk goed gedaan’
28 januari 2026
Op 1 november, half negen ’s ochtends, start de jaarlijkse oefening in het Calamiteitenhospitaal van het UMC Utrecht met een harde knal. Letterlijk, want volgens het scenario is een raket ingeslagen. Binnen enkele minuten stromen de ambulances binnen. Meer dan 140 slachtoffers worden opgevangen: van lichtgewonden tot mensen met ernstig letsel. In dit artikel vertellen Rode Kruisers Florian, Wouter en Conan hoe het is om te oefenen in een ziekenhuis dat pas écht tot leven komt als het misgaat.
Bijzonder ziekenhuis, bijzondere inzet
Het Calamiteitenhospitaal is geen gewone plek. Het is een volledig operationeel ziekenhuis dat bij grote ongelukken of rampen binnen dertig minuten open moet kunnen gaan. Alles draait dan om snelheid, samenwerking en precisie. Rode Kruis-vrijwilligers spelen daarbij een belangrijke rol. Als rechterhand ondersteunen zij artsen en verpleegkundigen overal waar hulp nodig is: van de ambulancehal tot de crashroom, van logistiek tot zorg aan bed.
Ze vervoeren patiënten naar röntgen of CT, helpen bij administratie, catering en schoonmaak, of stellen slachtoffers gerust. Dát brede scala aan taken herkent Conan maar al te goed; hij draait al jarenlang mee. “Wij doen vooral voorbereidende en ondersteunende werkzaamheden,” vertelt hij. “Dat kan zo simpel zijn als een vuilniszak vervangen of zorgen dat iedereen genoeg eet en drinkt. Maar ook iets complexers, zoals buisjes met bloed naar de buizenpost brengen. Het lijken misschien kleine dingen, maar juist die maken het verschil.”
De tekst gaat verder onder foto.
Met handen en hart ondersteunen wij artsen en verpleegkundigen, zodat zij zich kunnen focussen op hun taak en niet van de bedrand af hoeven wijken.
hoofd calamiteitenhospitaal Rode Kruis
Meebewegen in elke situatie
Een calamiteit kondigt zich nooit van tevoren aan. Tijdens een oefening weten vrijwilligers dat het eraan komt, maar in het echt kan zomaar de telefoon gaan. “Je hoort een bandje, waarna je aangeeft dat je komt. Eenmaal ter plaatse krijg je een station toegewezen,” legt Florian uit. “Waar op dat moment hulp nodig is, daar ga je heen. Ik probeer naar je voorkeuren en je sterke punten te kijken, maar het kan goed zijn dat je op een plek terechtkomt waar je nog niet eerder hebt gestaan. Eén ding is zeker: niemand zit duimen te draaien.”
Conan maakte dat mee: “Tijdens deze oefening stond ik in de crashroom,” zegt Conan. “Ik doe dit werk al meer dan tien jaar, maar daar had ik nog nooit gestaan. De dynamiek is heel bijzonder. Je staat op scherp, probeert actief mee te luisteren en hulpvragen vóór te zijn. Heel interessant om dat ook eens mee te maken!”
De ervaring van Conan onderschrijft dat je als vrijwilliger breed inzetbaar moet zijn, goed moet kunnen schakelen en snel instructies op moet kunnen volgen. Florian: “Calamiteiten vragen om uiterst secure samenwerking, bijna van militaire precisie. Je moet je voorstellen dat we soms tientallen mensen per uur helpen. Dan is het cruciaal dat iedereen zijn plek en taak kent, zodat alles in goede banen wordt geleid.” Daarom krijgen de vrijwilligers jaarlijks bijscholing.
De tekst gaat verder onder foto.
Je hebt een echte ‘niet lullen maar poetsen’-mentaliteit nodig voor deze oefening. Dat zit bij Rode Kruisers gelukkig wel goed.
Calamiteitenhospitaal vrijwilliger
De juiste weg vinden
Die goede banen waar alles in geleid moet worden, mag je in het Calamiteitenhospitaal letterlijk nemen. Tijdens de oefening zijn er veel hulpverleners en vrijwilligers tegelijk aan het werk. Om overzicht te houden, is er een slim systeem van gekleurde petjes, hesjes en stickers. “Dan zie je meteen wie je wat kunt vragen,” vertelt Wouter, Medisch Assisterend Chauffeur bij de Rode Kruis Medische Dienst. “Je werkt met steeds wisselende teams, in een omgeving waar je niet dagelijks komt. Om toch je weg te vinden, zijn overal stickers aangebracht. Op de grond zie je bijvoorbeeld groene, oranje en rode lijnen. Heel intuïtief: zo weet je precies waar je moet zijn.
Dat principe heet Crew Resource Management, vervolgt hij. “Iedereen heeft zijn eigen taak. Rond het bed staat bijvoorbeeld iemand aan het hoofd, iemand aan de voeten. Er is iemand met het overzicht en iemand die aanwijzingen geeft. Zo werkt iedereen vanuit zijn eigen kracht, en functioneer je samen als een geoliede machine.”
Wouter is vrijwilliger bij de Medische Dienst van het Rode Kruis. Met vier ambulances, verpleegkundigen en chauffeurs ondersteunen zij tijdens deze oefening bij de aanvoer van slachtoffers naar het ziekenhuis. “Voor deze functie word je breder opgeleid dan een EHBO’er,” vertelt Wouter. “Ik heb een achtergrond in de hulpverlening en heb zelf op de ambulance gereden. Ik kan bijvoorbeeld een infuus klaarmaken of zuurstof geven. En als chauffeur leer je ook hoe de monitor aangesloten moet worden en hoe je veilig met optische en geluidssignalen rijdt. Onze vaardigheden worden regelmatig getoetst, zodat we inzetbaar blijven.”
De tekst gaat verder onder foto.
Het is belangrijk om de dingen die je doet in relatieve rust te doen: vertragen is versnellen. Dan bereik je het meest.
Medisch Assisterend Chauffeur
Oefening baart kunst
Na afloop van de oefening moet het ziekenhuis weer helemaal worden opgeruimd. Aan het eind van de dag staat alles er spic en span bij, alsof er niets is gebeurd. “Je kunt in theorie vlak na een oefening een echte calamiteit krijgen,” zegt Florian. “Daarom moet alles weer tiptop in orde zijn.” Wist je dat het ziekenhuis ooit open moest tijdens een oefening? “Ook dat kan gebeuren!” vertelt hij met een lach.
Natuurlijk volgt er ook altijd een evaluatie. Het eindoordeel van de drie vrijwilligers is positief: de oefening was geslaagd. “Natuurlijk kunnen er altijd dingen beter,” zegt Florian. “Processen veranderen, materialen verplaatsen, mensen komen en gaan. Juist daarom zijn deze oefeningen zo belangrijk. Je wilt zeker weten dat je op elkaar ingespeeld bent wanneer de nood hoog is. Alles wat we leren, nemen we mee naar de volgende keer. Zo worden we steeds beter.”
