Rode Kruis-vrijwilligers op pad voor noodhulp in de kou

Buiten slapen. Je moet er niet aan denken in deze winterse omstandigheden. Toch komt het vaker voor dan je misschien denkt. Om mensen die op straat slapen te beschermen, is er in de winter extra zorg vanuit de overheid: de winterkouderegeling. En als het risico op bevriezing en overlijden van buitenslapers toeneemt, komt het Rode Kruis in actie, zo ook in Arnhem en Nijmegen.

Bij een gevoelstemperatuur van -10 graden treedt fase 2 van de winterkouderegeling in werking. Dan worden buitenslapers actief opgezocht om te kijken hoe het met hen gaat. Als ze willen of als het medisch noodzakelijk is worden ze dan meegenomen naar een opvanglocatie. In Arnhem en Nijmegen biedt het Rode Kruis hier hulp bij.

De rol van het Rode Kruis is om de fysieke gesteldheid van de mensen te beoordelen: hoe zien ze eruit, kunnen ze het aan om buiten te blijven? En ook om zorg te bieden in de vorm van iets warms om te drinken en het maken van een praatje. In Nijmegen gaat het om een gezamenlijke inzet met de GGD Gelderland-Zuid; in Arnhem rijdt de ‘soepbus’ in opdracht van ketenpartners als de Veiligheidsregio Gelderland-Midden en het Leger des Heils.

Vlak voor kerst was er sprake van fase 2 en werden beide Rode Kruis-bussen voor het eerst deze winter ingezet. Ook de afgelopen dagen reden de teams uit, hoewel fase 2 op dat moment niet gold: de gevoelstemperatuur was nog geen –10 graden. Maar door de sneeuwval van de afgelopen dagen was er meer dan genoeg reden voor zorg vanuit de gemeenten.

Vertrouwen winnen

Dusty is coördinator bij de inzet van het Rode Kruis in Nijmegen: “Het is niet voor niks dat het Rode Kruis gevraagd is om op zoek te gaan naar buitenslapers. Veel mensen die op straat slapen zijn wantrouwend richting instanties. Maar dat geldt niet voor het Rode Kruis. Ze kennen ons en ze vertrouwen ons. Dat maakt dat ze bij ons eerder openstaan voor een gesprek.”

Die gesprekken zijn niet altijd gemakkelijk. Soms lukt het überhaupt niet contact te maken. “Het gebeurt dat je iemand per ongeluk wakker maakt. ‘Laat me met rust!’ hoor je dan. In die gevallen laten we iets te eten achter. We weten dan waar diegene zich bevindt en kunnen later opnieuw kijken hoe het gaat”, vertelt René, coördinator bij de inzet in Arnhem.

Goedgevulde bus

Hulpverleners zorgen er altijd voor dat er genoeg warms is in de bus om te drinken, iets voedzaams om te eten en dekens om warm te worden. Ook ‘sheltersuits’ zijn beschikbaar: water- en winddichte jassen met een aanritsbare slaapzak en plunjezak. “Waar mogelijk proberen we mensen mee te krijgen naar de opvang. Veiligheid staat altijd voorop en in deze omstandigheden is dat toch echt binnen”, zegt René.

Echte noodhulp

Als je het over noodhulp hebt, dan is dit een treffend voorbeeld. “Hier doe je het voor”, zegt Dusty. “Je doet echt iets voor je medemens. Dit is waar we als Rode Kruis voor staan. Het geeft enorm veel voldoening.” René vult aan: “Dit is voor iedereen speciaal. Dit is hoe noodhulp eruitziet.”