Een tijdelijk thuis, gevuld met licht en gezelligheid in de donkere dagen
19 december 2025
Weg gaat ze niet, zelfs niet na de explosies op de binnenplaats van haar flatgebouw. Vira kiest ervoor om in haar woonplaats Kherson in het zuiden van Oekraïne te blijven, al voelt ze dat het gevaar altijd dichtbij is. Het verhaal van Vira staat symbool voor miljoenen Oekraïners die nog steeds elke dag leven met onzekerheid, verlies en angst. De humanitaire nood in het land blijft immens. Zo vond afgelopen weekend de grootste aanval sinds de escalatie van het conflict plaats.
“Ik ga zelden naar buiten”, vertelt Vira, die niet onbekend is met explosies in haar buurt. “Ik probeer winkels te vermijden, tenzij ik echt iets nodig heb, zoals bietjes of uien. Het is beangstigend.” Met behulp van het Rode Kruis kan Vira tijdens beschietingen in haar woning blijven, omdat vrijwilligers haar helpen met boodschappen en medicijnen.

Hoewel het conflict met name plaatsvindt langs de grenzen van Oekraïne, zijn er regelmatig aanvallen in het hele land. Woningen, ziekenhuizen en energiecentrales zijn vaak het doelwit. Daardoor zitten mensen geregeld zonder elektriciteit, water of gezondheidszorg.
Afgelopen weekend werd Oekraïne opnieuw zwaar getroffen. Het zou de grootste aanval sinds de escalatie van het conflict zijn geweest, waarbij zelfs het regeringsgebouw in Kyiv is geraakt. Honderden drones werden op het gebouw en op andere plaatsen in de stad afgevuurd. Zeker elf mensen kwamen om het leven en tientallen mensen raakten gewond. Vrijwilligers van het Rode Kruis daar waren direct na de aanval ter plaatse en verleenden eerste hulp, psychosociale ondersteuning en deelden voedsel en water uit.

Naast de directe noodhulp die onze hulpverleners in Oekraïne verlenen is er ook behoefte aan structurele steun. Veel mensen hebben mentale zorg nodig, of revalidatie na verwondingen. Ook veteranen en mensen die terugkeren na het vluchten hebben vaak gespecialiseerde begeleiding nodig om weer een bestaan op te bouwen.
Meer dan 3,6 miljoen mensen zijn nog altijd ontheemd binnen Oekraïne. Sommigen proberen terug te keren naar hun huizen in de frontgebieden, maar stuiten daar op enorme problemen. Zo zijn veel huizen verwoest en hebben mensen vrijwel geen inkomen meer.
Een minder zichtbaar, maar zeer belangrijk onderdeel van de hulp is de identificatie van mensen die omgekomen zijn. Forensische experts, ondersteund door het Internationale Rode Kruis (ICRC), werken met DNA-onderzoek om lichamen te identificeren en terug te geven aan families.
Nataliia, hoofd forensisch expert in Kyiv, vertelt: “Het minste wat we voor de doden en hun families kunnen doen, is hun lichamen teruggeven voor een waardige begrafenis.” Het werk is tijdrovend, emotioneel zwaar en vaak gevaarlijk, omdat stoffelijke resten ook vlakbij de frontlinie worden geborgen. Toch geeft elke identificatie families de kans om afscheid te nemen en rouw een plek te geven.

Het conflict heeft ook buiten Oekraïne grote gevolgen. Miljoenen mensen zijn gevlucht naar Europa. Sommigen bouwen een nieuw leven op, maar velen lopen tegen grote obstakels aan, zoals problemen met huisvesting, werk, onderwijs of toegang tot zorg.
Mensen in kwetsbare situaties – zoals alleenstaande moeders, ouderen en mensen met een beperking – lopen een bijzonder groot risico buiten de boot te vallen. Voor sommigen leidt financiële druk zelfs tot de moeilijke beslissing om vervroegd terug te keren naar Oekraïne, ook al is het daar nog onveilig.
De tijdelijke beschermingsstatus die de Europese Unie heeft verlengd tot maart 2026, biedt weliswaar zekerheid, maar verschillende landen schalen hun financiële steun aan mensen op de vlucht inmiddels af. Dit vergroot de onzekerheid voor velen die veiligheid zochten in Europa.
Het Rode Kruis in Oekraïne speelt, samen met internationale partners, een sleutelrol in het verlenen van hulp in het land. Dagelijks bieden vrijwilligers voedsel, medicijnen en psychosociale steun. Daarnaast werken we aan duurzame oplossingen: van het herstellen van watervoorzieningen tot ondersteuning van gezondheidszorg en maatschappelijke integratie. Internationaal wordt gewerkt aan re-integratie, opvang van mensen op de vlucht én het overdragen van stoffelijke resten tussen Rusland en Oekraïne, zodat families afscheid kunnen nemen.
Het conflict duurt voort. Voor Vira en miljoenen anderen is hulp in Oekraïne nog steeds hard nodig. Daarom blijven wij helpen: vandaag, morgen, zo lang als nodig is.