Kou ingezet als wapen: zo zwaar is de winter in Oekraïne
09 februari 2026
Een verdrietig jubileum: al vier jaar houdt extreem geweld, bombardementen en voortdurende angst Oekraïne in zijn greep. Miljoenen mensen sloegen op de vlucht naar buurlanden, op zoek naar veiligheid en een nieuw begin. Maar anderen, zoals Taisia, Iryna en Oleksandr, bleven. Ondanks de risico’s. Ondanks de kou. Ondanks alles.
Iryna: “Ik hoop elke dag op vrede”
Een maand lang hoorde Iryna explosies om zich heen. Elke dag vreesde ze voor haar leven en dat van haar man en drie kinderen. Er zat maar één ding op: haar thuis in Donetsk verlaten en vluchten naar een veiligere plek. Ze vonden via via een vervallen huis waar ze terecht konden. Zo goed als mogelijk knapten ze het op met de beperkte middelen die ze hadden. Maar de koude wind dringt nog altijd door de kieren.
“Ons huis is erg koud. Door het te verwarmen met een haardvuur blijft het maar even warm. Zodra het vuur ’s nachts uitgaat, worden we wakker in de kou”, vertelt Iryna. “Dankzij hulp van het Rode Kruis kunnen we hout kopen, maar zelfs met die steun is het leven zwaar.”
Het liefst wil Iryna terug naar huis, maar het geweld heeft haar hele dorp verwoest. “Ik huil, mijn ziel doet pijn en ik droom van mijn oude huis.” Elke dag doet ze wat ze kan om te overleven en hoop te houden. “Hier is het rustig, er zijn geen beschietingen. Ik hoop dat het conflict snel stopt en dat er weer vrede komt.”
Het huis waar Iryna woont – in Krasne Village, Poltava, Oekraïne – is bedekt met sneeuw.
Taisia: “We leven van dag tot dag”
Het ziet er gezellig uit, zo op het eerste gezicht. Taisia, samen met haar kinderen Andrii en Milana aan de keukentafel. Maar achter het huiselijke tafereel schuilt een harde realiteit. Door het aanhoudende geweld wonen ze in een klein tweekamerappartement in het centrum van Kyiv, voortdurend op hun hoede. Het is er krap. Met z’n drieën slapen ze in de woonkamer, oma woont in de kleine slaapkamer naast de keuken. Hun vluchttas staat standaard bij de deur. “We leven van dag tot dag”, zegt Taisia. “Het is bijna moeilijk om me te herinneren hoe ons leven was voordat het geweld uitbrak.”
Het luchtalarm gaat regelmatig af. “Elke keer als het alarm klinkt denk ik: nee, niet alweer. Ik wil gewoon dat de aanvallen stoppen”, vertelt Andrii. De constante dreiging drukt zwaar op het gezin. “Ik slaap slecht”, zegt Taisia. “Ik word midden in de nacht wakker en kan dan ’s ochtends nauwelijks opstaan. Maar ik moet volhouden, voor de kinderen. Maar wat moet ik zeggen als ze vragen wanneer de oorlog stopt?”
Taisia en haar kinderen Milana en Andrii. Net als miljoenen andere mensen in Oekraïne leeft de familie onder voortdurende dreiging. Waar elk moment het luchtalarm kan afgaan. Waar elk gezin een vluchttas bij de voordeur heeft staan.
Oleksandr: “Het ergste is wanneer kinderen worden geraakt”
Als één van de zevenhonderd noodhulpverleners in Oekraïne heeft Oleksandr al veel meegemaakt. Vóór de escalatie van het conflict stond hij vooral op festivals en sportevenementen om eerste hulp te verlenen. Maar sinds 2022 is zijn werk volledig veranderd. Nu redt hij levens wanneer steden worden aangevallen.
“Het ergste is wanneer kinderen worden geraakt”, vertelt Oleksandr. Hij staat voor een verwoest flatgebouw dat afgelopen zomer werd getroffen. “Ik herinner me dat we aankwamen vlak nadat het was aangevallen. Er was overal brand en puin. We hoorden dat er nog mensen in het gebouw waren. Maar toen we binnenkwamen om hen te evacueren, waren ze niet meer in leven.”
Die beelden laten hem niet los en de herinneringen dragen de hulpverleners lang met zich mee. “Ik denk vaak aan hen. Aan al die mensen die zijn omgekomen.”
Oleksandr, hulpverlener van het Oekraïnse Rode Kruis, staat op de brokstukken van een flatgebouw in Kyiv dat is gebombardeerd.
We blijven helpen Oekraïne
Bijna vier jaar na het escaleren van het conflict lijden de mensen in Oekraïne nog altijd enorm. Jaren van aanhoudend geweld eisen hun tol, zowel lichamelijk als mentaal. Vooral in de winter is overleven complexer dan ooit. Veel mensen worstelen om gezond te blijven en hun kracht en hoop vast te houden in deze zware omstandigheden. Toch proberen mensen hun leven draaiende te houden, te midden van kou, gevaar en onzekerheid.
Wij blijven dag en nacht klaarstaan voor de slachtoffers van het conflict in Oekraïne. Met jouw steun kunnen we meer gezinnen helpen deze winter door te komen. Help je mee?
