“We weten wat eraan komt’: Rode Kruis roept op tot onmiddellijke actie tegen El Niño

De verwachte gevolgen van deze extreme El Niño zijn beangstigend. In grote delen van Afrika, Azië en Latijns-Amerika neemt de kans op extreme droogte, overstromingen en voedseltekorten sterk toe. Bestaande problemen zoals conflicten, voedselonzekerheid, ziekte-uitbraken en economische druk dreigen daardoor verder te verergeren. Alleen al in Sub-Sahara-Afrika lopen zeker 70 miljoen mensen risico, en recent onderzoek waarschuwt voor bijna een half miljoen doden wereldwijd in de komende zes maanden.

Harm Goossens, directeur van het Nederlandse Rode Kruis: “Een dorp dat overstroomt, maar waar niemand omkomt omdat mensen op tijd gewaarschuwd zijn, haalt zelden de voorpagina. Net als een gezin dat hun huis niet verliest door een tyfoon, omdat het op tijd is versterkt. Of een boer die zijn oogst niet verliest aan droogte dankzij maatregelen die ruim van tevoren zijn genomen. Maar juist dát zijn de verhalen die nu de voorpagina moeten vullen.

De wereld moet niet morgen, maar vandaag geld investeren in voorbereiding. We weten wat eraan komt: groeiende voedselnood, watertekorten, overstromingen. Juist nu is het de tijd om levens te redden. Want achter elke ramp die wordt voorkomen, zitten mensen die hun leven kunnen voortzetten. Dat alleen al in Afrika maar liefst 38 landen gevaar lopen door El Niño, onderstreept de enorme omvang van deze dreiging.”

Verschil wordt gemaakt vóór de ramp

Geld besteden aan preventieve maatregelen redt niet alleen levens, het voorkomt ook enorm veel schade. Volgens recent onderzoek kan de huidige El Niño leiden tot bijna 395 miljard euro aan economische schade wereldwijd. Als overheden en bedrijven nu investeren in voorbereiding, kunnen we niet alleen levens redden, maar ook veel hoge kosten voor onze samenlevingen achteraf voorkomen.

In tientallen landen helpt het Rode Kruis nu al mensen om zich voor te bereiden op de gevolgen van El Niño. Zo ook in Ethiopië, waar al maanden wordt voorbereid op het slechtste scenario. Het Ethiopische Rode Kruis heeft hulpgoederen opgeslagen in magazijnen verspreid over het hele land, zodat hulp beschikbaar blijft als wegen door overstromingen onbegaanbaar raken. Noodplannen liggen klaar en lokale vrijwilligersteams zijn opnieuw getraind zodat ze precies weten wat hen te doen staat als het noodweer toeslaat.

Ook in andere landen investeert het Rode Kruis in maatregelen die mensen helpen zich voor te bereiden op de gevolgen van El Niño én op een toekomst waarin extreem weer vaker voorkomt. Zo worden in de Filipijnen mangrovebossen hersteld die kustgebieden beschermen tegen stormen en overstromingen, terwijl in Zambia wordt gewerkt aan wateropvang om beter om te gaan met periodes van acute droogte.

Goossens: “Als El Niño de kans op droogte vergroot, kun je twee dingen doen: wachten tot mensen geen water en voedsel meer hebben, of nu investeren in maatregelen die gemeenschappen weerbaarder maken. Dit is misschien niet het soort hulp dat direct zichtbaar is, maar het is vaak wel de hulp die het meeste verschil maakt.

Families die niet alles kwijtraken, dat is waar het Rode Kruis voor werkt. We kunnen het weer niet beheersen, maar we kunnen wel handelen op basis van wat we nu al weten. Door op tijd voorbereidingen te treffen, hoeven mensen minder vaak hun huis te verlaten, verliezen zij minder snel hun inkomen en kunnen kinderen naar school blijven gaan. Juist nu extreem weer vaker en heviger voorkomt, kan die voorbereiding levens redden en enorm menselijk leed voorkomen.”