De 7 crises die de wereld niet kan negeren in 2026
21 januari 2026
Ebola
Ebola is zeldzaam, maar levensgevaarlijk. Bij ongeveer de helft van de patiënten loopt de ziekte fataal af. De afgelopen jaren kwamen in meerdere Afrikaanse landen uitbraken voor van dit zeer besmettelijke virus.
Maar wat is ebola nou eigenlijk? Op deze pagina lees je wat de ziekte veroorzaakt, hoe je besmet kunt raken en welke maatregelen het Rode Kruis neemt om verdere verspreiding te voorkomen.
Meer over andere infectieziekten
Wat is ebola?
Ebola is een ernstige infectieziekte die vooral voorkomt in een aantal Afrikaanse landen. De ziekte wordt veroorzaakt door het ebolavirus en is besmettelijk. Mensen die ebola krijgen, worden er erg ziek van. Ongeveer de helft van de mensen die ebola heeft, overlijdt aan de ziekte.
Ebola werd in 1976 voor het eerst vastgesteld tijdens twee gelijktijdige uitbraken. Dit was in het huidige Zuid-Soedan en in de Democratische Republiek Congo, vlak bij de rivier Ebola – de plaats waar de ziekte haar naam kreeg.
Sindsdien zijn in meerdere Afrikaanse landen uitbraken geweest. Ook in recente jaren dook het virus opnieuw op.
Hoe raak je besmet met ebola?
De ziekte verspreidt zich via direct contact met bloed of andere lichaamsvloeistoffen van een besmet persoon. Ook contact met besmette voorwerpen, zoals kleding, lakens of naalden, kan het virus overdragen. Het isoleren van personen die ziekteverschijnselen laten zien is daarom heel belangrijk om verspreiding te voorkomen.
Ebola kan ook overspringen van dier op mens. Bijvoorbeeld door contact met of het eten van geïnfecteerde wilde dieren, zoals vleermuizen of apen. Ebola kan zich niet verspreiden via muggen of via de lucht.
Mensen met ebola zijn besmettelijk zodra ze symptomen hebben. Als iemand overlijdt aan ebola, kan het lichaam het virus nog maanden bij zich dragen. Daarom is veilig en zorgvuldig omgaan met overledenen belangrijk om verdere verspreiding te voorkomen.
Symptomen en verloop: wat gebeurt er als je ebola hebt?
Na besmetting duurt het 2 tot 21 dagen waarna de eerste symptomen verschijnen. Ebola begint meestal met vermoeidheid, hoofdpijn, hoge koorts en spierpijn. Later komen er andere symptomen bij: misselijkheid, overgeven, diarree, keelpijn en pijn op de borst.
Het meest kenmerkende van de ziekte zijn de ontstekingen van kleine bloedvaatjes die in zo’n 40% van de gevallen ontstaan. Het gevolg: bloedingen op verschillende plaatsen in het lichaam waaraan mensen kunnen overlijden.
Hoe weet je of je ebola hebt?
De symptomen van ebola lijken op die van andere infectieziekten, zoals malaria of buiktyfus. Daarom kan alleen een bloedonderzoek met zekerheid vaststellen of iemand ebola heeft. Mensen bij wie ebola wordt vastgesteld, worden behandeld in isolatie. Artsen en verpleegkundigen werken daarbij in beschermende kleding om besmetting te voorkomen.
Hoe gevaarlijk en dodelijk is ebola?
Ebola is een van de dodelijkste infectieziekten ter wereld. Tijdens eerdere uitbraken lag het sterftecijfer tussen de 25% en 90%. Gemiddeld overlijdt ongeveer de helft van de patiënten.
De grootste uitbraak vond plaats tussen 2014 en 2016 in Guinee, Liberia en Sierra Leone. Toen raakten ruim 28.600 mensen besmet en overleden 11.325 mensen.
Bij recente uitbraken bleef het aantal slachtoffers onder de honderd. Dat komt door snellere herkenning van de ziekte en betere medische en humanitaire hulp.
Is ebola te genezen of te behandelen?
Er bestaat geen genezing voor ebola, maar vroege en intensieve zorg vergroot de overlevingskans. Behandeling richt zich op het bestrijden van symptomen, zoals uitdroging, en het ondersteunen van vitale organen.
Er bestaat wel een vaccin tegen de Zaïre‑variant van het ebolavirus. Als er een uitbraak hiervan plaatsvindt, kan het vaccin worden ingezet in de getroffen regio. Voor andere varianten wordt hier nog onderzoek naar gedaan.
Waar komt ebola voor?
Tot nu toe zijn uitbraken van ebola alleen vastgesteld in delen van Afrika, waaronder:
- Democratische Republiek Congo
- Zuid-Soedan
- Guinee
- Oeganda
- Sierra Leone
- Liberia
- Nigeria
De laatste uitbraak vond plaats in 2025 in de Democratische Republiek Congo. Daarbij kwamen meer dan veertig mensen om het leven. Het was de zestiende ebola-uitbraak in het land.
Wat doet het Rode Kruis in ebola-gebieden?
Het Rode Kruis is actief vóór, tijdens en na een ebola-uitbraak. Zo helpen we verspreiding van het virus te voorkomen en ondersteunen we getroffen gemeenschappen:
- We geven voorlichting zodat mensen symptomen herkennen en weten waar ze hulp kunnen zoeken.
- We testen mensen met ziekteverschijnselen op ebola.
- We bieden psychosociale ondersteuning aan patiënten en hun families.
- We verzorgen veilige en waardige begrafenissen.
- We zorgen waar nodig voor schoon water en verbeteren sanitaire voorzieningen.
- We helpen bij het desinfecteren van woningen en gebouwen, zodat mensen veilig kunnen terugkeren.
Artikelen over ebola
Meer feiten over ebola
-
Is ebola gevaarlijk voor reizigers?
Iedereen kan ebola krijgen bij direct contact met het virus. Toch is de kans op besmetting voor reizigers klein, omdat de ziekte zeldzaam is. Door afstand te houden van zieke mensen en overleden personen of dieren, is het risico minimaal.
-
Kan ebola ook buiten Afrika voorkomen?
Er zijn enkele gevallen van ebola bekend buiten Afrika. Deze werden snel herkend en geïsoleerd, waardoor verdere verspreiding is voorkomen.
-
Hoe verschilt ebola van andere virussen, zoals COVID-19 of marburg?
Ebola en marburg lijken sterk op elkaar. De symptomen zijn vergelijkbaar en beide ziekten zijn zeer dodelijk.
COVID‑19 wordt veroorzaakt door een heel ander virus. Het sterftecijfer ligt vele malen lager, terwijl het wel veel besmettelijker is.